Birinci adam, çeviriyle geçimini sağlayan, hayatı yaşamaktan çok sözcüklerde anlamaya çalışan bir yetişkin… İkinci adam, inşaat sektöründe yer alan, hayatı sinir uçlarında, bedeninde yaşayan bir yetişkin... İkisi, her daim birbirini tamamlayan iki iyi dost. Genç kız, onların sakin hayatına düşen bir yaşam sevinci; ABD’de yaşayan arkadaşlarının kardeşi; anne ve babası öldüğü için onlara iki yıllığına emanet bir üniversite öğencisi… Ve olaylar gelişir…
Bir kitabı almaya yeterli sayılabilecek büyülü sözcüklerden biri benim için pekâlâ “Kafka” olabilir. Üniversiteli yaşlarımın vazgeçilmezlerindendi. Dost’ta Gerd Schneider imzalı Kafka’nın Bebeği’ni görünce hiç tereddüt etmedim. Almamla bir solukta okumam arasında geçen zaman da 24 saati bulmadı.
Stefan Zweig’ın 1942’de ölümünden birkaç ay önce tamamladığı uzun ve sarsıcı öyküsü Satranç’ı bir solukta okunan kitaplardan... Başlarken, blog için sadece “okudum” kaydı düşmeye niyetliydim, çünkü öğrencilerimizin bu yıl okuyacağı ve yakında da sınavından geçecekleri bir kitaptı. İçindeki dört sayfa, Mine Hoca’nın söyleyişiyle “Ebenin gözü gebede olur.” misali yahut daha terimsel karşılığıyla “algıda seçicilik” gereği, nasılsa bu bilgi sorulmayacaklar arasındadır kanaatiyle “Bizi yaz!” dedi. Bloom’un “Hedeflerin Aşamalı Sıralaması”nı (güncelleme: Krathwohl-Anderson,2001) örneklemek için harika bir örnek vardı o sayfalarda:
… yahut Derdâ ve Derda; yahut otuz iki tekmili birden cinsellik, cinayet, şiddet, sadizm, mazoşizm, yeraltının karanlık adamları, tarikat, “karanlık” pub’larda yaşananlar, uyuşturucu, çocuk pornosu, İngiliz gizli servisi… Neredeyse, Tekinsiz’den tekinsiz çıkan bir kitap:)
Okul servisinin döne dolaşa okulu bulması rahat 40 dakikayı alıyor. Son iki hafta, sadece sabahları okuyarak serviste bir kitap bitirdim. En güzel yanı, sabahları bir ya da iki “büyülü” (Zeynep Oral’ın ifadesiyle) , alanlarında başarılı, farklı ve kayda değer insanlarla yolculuk yapmış olmam. [Quantumculara(!) öneririm!… Başarı hikayeleri yığınla öğütten daha güdüleyicidir ne de olsa...] Ben okuyarak tanıdım; Zeynep Oral’ınsa her biriyle bir nedenle yolları kesişmiş.
“Bu kadar saçma bir kitap okumadım.” dedi ve dakikalarca romandaki anne profilini anlattı. Merak edip okudum. Boris Vian yazmış: Yürek Söken. 1953’te yayınlanmış. (Okuduğum baskı: İthaki Yay.,2002) Mecazî anlam yüklü bazı kavramların somutlaştırıldığı bir “saçma”lıklar kitabı aslında… Hayatımızın acıtan gülünçlüklerinin birazcık düşündüğümüzde beynimizi acıtacak biçimde gözümüze sokulması…
Çok az kitabın dilini, “yanımda şimdi biri olsa da paylaşsam” duygusunda farklı bulurum. Petersburg (Andrey Belıy, 1913), içeriğini bütünleyen bir biçimde ironik bir anlatım diline sahip… Çevirmenin (Sabri Gürses) bilgilendirme notlarının sıklığının sıkıcılığı bir yana, çeviri dili keyifli; açıktan yahut inceden inceden dalgasını geçen, okurunu sürekli gülümser noktada tutan ve akan bir dil… (Söz düşmüşken, bakılabilir: Sabri Gürses'e Rusya'dan Ödül)
Dostoyevski’nin Beyaz Geceler’ini, Nihal Yalaza Taluy’un çevirisinden okudum. Petersburg’un sakinlerinin yaz dolayısıyla “sayfiyeye göç ettiği”, loş beyaz gecelerinden birinde, rıhtımda aylak aylak dolanan, mazbut bir geliri ve sıradan bir hayatı olan, hayatının tek rengi yaşlı bir hizmetliyle oturduğu yalnız evinde geceler boyu kurduğu hayallerden ibaret bir genç adam…
İtalya’da sadece bir akşam kitap okuma fırsatı buldum; ama gidiş ve dönüşte, havaalanında beklerken yahut uçakta bir romanı bitirmeyi başardım: Hiçbiryer’e Dönüş. Aklımda Dante’nin İlahi Komedya’sıyla bir yolculuk yapma düşüncesi vardı. Oya Baydar’ın yazdığı Hiçbiryer’e Dönüş’ün İtalya’nın 2011 Akdeniz Kültürü Ödülü’ne değer görüldüğünü bir kitap dergisinde okuyunca, tercihimi değiştirdim.
Geçen yıldan ve sadece mail üzerinden yürüyen bir tanışıklık, sonunda, bu blogdaki bazı yazıları Bir Milyon Kalem bünyesinde de yayınlama sözüne dönüştü. Kerbela oyunuyla ilgili metni sitenin sayfasına yükledim. “Uzağa Giden Kadın” Şebnem Hanım’la, aynı şehirde ama tanışmadan; aynı platformda ve bazen benzeşse de genelde hayatın farklı renklerini bloga taşırken selamlaşmaya devam… Umarım güzel bir iletişim kanalı olur.
Tolstoy, ilkgençlik döneminden başlayarak günlük tutmuş, hayatının son dönemine kadar da bu alışkanlığından vazgeçmemiş…
Blogdan ötürü üye olduğum ve zaman zaman forum sohbetlerine laf yetiştirdiğim sitedeki blogcuların çoğu 19-25 yaş aralığında. Onların forumlara yansıyan gündemlerinde, KPSS kaygıları, blogları üzerine beklentileri, eğitime ilişkin söyleyecek sözleri, duygu durumları var ve dahi çokça da geyikleri…
Tolstoy, onlara eş bir yaşta, günlüğüne bir not düşmüş. Bugün bir blog sahibi olsaydı, o yaşın gündemlerinden biri Tolstoy için şu olacakmış:
WordPress’in site içeriğinden önce, romantik sloganı dikkatimi çekti: “Code is poetry”…
Emek emek kodlara dökülerek işlenen bir site projesinin, aslında bir insanın düşüncesindeki “form” ve duygusundaki “güzel” olduğu düşünülürse, çok da doğru bir tanımlama… O site, kodu üretenin rüyasıdır, tarayıcının yorumlayarak görünür kıldığı “benzersiz ve ilk” haliyle şiirdir. Özneldir, yazana özgüdür. devam
Bir Milyon Kalem sitesini, “Her Çocuğun Bir Masalı Olmalı” kampanyası dolayısıyla tanımıştım. Kendi “blog keyfi“me de bu tanımanın bana kalan duygusu olarak, “Zaman zaman, benimle aynı dili konuşan insanlara ulaşmamı sağladığı için blogumu daha bir seviyorum; aynı duyarlıktaki insanlarla aramda köprü olabildiği için, interneti de…” diye de not düşmüştüm. Dün siteden bir mail geldi, soruların özel ad gerektirenlerini pas geçerek yanıtladım. Bugün sitede kendimle karşılaşınca, yine o yabancılık duygusu…
Zengin olmayı isterim tabi, mesela kuzey ülkelerinden birinde harika bir kuzey ışığı (northernlight aurora borealis) şöleni izleyebilmek için… Ama “10 adımda…” türü kitapların izinden oralara ne kadar gidilebilir kestiremiyorum.
Digitalage’nin son sayısının ekinde İnternet Zenginleri (Scott Fox) kitabı vardı. Alt başlık daha vurgulayıcı: Online Zenginlerin Kolay Para Kazanma Sırları. Aslında Secret kitabı, online olan olmayan herkesin “zengin olacağım” diye tutturursa, bu emellerine mutlaka ulaşacaklarını yazmamış mıydı?
İlk dikkatimi çeken başlık, sadece kullanılan sözcükten ötürü, “‘İhtiras’ İş Modeli Yönetimi”… Disiplinli ve sonuç odaklı bir çalışma yöntemim var da “ihtiras”ı eksik… devam
Ayşe Arman ve onun gibi yazanlar kategorisinde yer alan yazarların çoğu, aslında internetin bir köşesinde değil de gazetenin bir köşesinde, fena halde “blog” tutuyorlar. Tersi de olabilir; ben aslında bir köşe yazarıyım da farkında değilim.
Günlük dediğin, kısa aralıklarla bir deftere atılan çentiklerdir. Klasik olanında, “sevgili günlük” tadında iç dökmeler vardır ama yine klasik olanında kategorilendirilmiş, etiketlendirilmiş ve yoruma açılmış bölümler yoktur. Köşe yazısı dediğin de bir gazetede “güncel”in yorumlandığı metinlerdir. Bunun klasik olanında, güncel, önceleri geniş kitlelerin gündemiydi; sonra sonra, kişisel gündemler eğilimi başladı.Tam da bu nedenle, günümüzün “bir kısım” köşe yazısı ile “bir kısım” blog yazısı aynı noktada birleşebiliyor. devam
