Nis 24 2011

serenad (zülfü livaneli)

23 ve 24 Nisan’ların kendine özgü “özel” gündemlerinden ötürü akla hiç gelmeyen ve dolayısıyla hemen hiç anılmayan bir güzel gündem var aslında: 23 Nisan, aynı zamanda Dünya Kitap Günü.

Bu 24 Nisan’a tesadüfen kalan bir “kitap” ile günün her yıl basına yansıyan en sansasyonel konusu “tehcir”i aynı potada eriten kısa bir not olsun bugüne düşen:

Kitap: Geçen gün “fransız kalmak” çerçevesinde, içinden satırlar aktardığım Serenad.

Zülfü Livaneli’nin, katı, dolayısıyla keskin politik söylemlerden uzak duran ve kadın roman kişisinin anlatımında naifleşen iletilerinin odağında bildik bir sonuç var: İktidarlar acıları yaratır; sonuçlarını en çok kadınlar ve çocuklar yaşar.

Üç kadın, üç siyasî/sosyolojik nedenle saklanan kimlik, üç acı:

Maya bir Kırım Türk’ü… Sovyet güçlerinin tepkisini çeken bir siyasî/askerî seçimin parçası olmak, onu ve çevresindekileri ölümcül bir yolculuğa çıkardı; kurtulduğunda hayatını sürdürebilmesi için seçimini yeni bir kimlik altında yaşamaktan yana kullandı ve Ayşe adını aldı. O, Serenad’ın başkişisi Maya’nın anneannesi. Onun hayatında “Mavi Alay” var.

Mari, bir Ermeni vatandaşı. O da çevresindekilerle birlikte zorlu bir yolculuğun içinden geçti. Ona müslüman bir Türk ailesi yardım etti. Onun zorlu ve ölümcül yolculuğunun adı, “tehcir”. O, Serenad’ın başkişisi Maya’nın babaannesi. Hayatını Semahat olarak sürdürdü.

Nadia, Yahudi asıllı bir Alman vatandaşı. Şanssızlığı Hitler döneminin “ari ırk” politikasının ortasına düşmüş olmak. Hayat ona sadece Deborah adıyla şans tanıdı. Kendisini çok seven ve romana da adını veren “Serenad”ı kendisi için besteleyen Maximilian Wagner’le evlendi; ama sonu Struma gemisinin torpillenmesiyle gelen bir kaçış hikayesinin tam ortasında, o da diğer kadınlarla benzer yazgıyı paylaşmaktan kurtulamadı.

Bu üç kadının hikayesi, asıl roman kişisi Maya Duran’ın Frankfurt-Boston arası uçak yolculuğu süresine sığdırdığı hatırlamalarıyla ve copy/paste bilgi notlarıyla zenginleşiyor. Maya Duran’ın kendi hikayesi de bir “kadın hikayesi” olarak ayrıca dikkat çekici.

Yazılabilecek çok ayrıntı var. Mesela tek tek romanın “erkek”leri… Meselâ, çalışan annenin çocuğuna yetememe sendromu… Mesela, ahlak bekçiliği… Mesela ve elbette mutlaka Prof.Dr.Maximilian Wagner… Mesela… Okumak en iyisi…

Okurken inatla takıldığım iki nokta oldu:

1. İki kıta arasında bir uçak yolculuğuna, ne kadar hızlı yazılırsa yazılsın 455 sayfalık anı-bilgi yazımı sığdırılabilir mi? Gerçi Maya, önceden derlenmiş bilgileri c/p olarak aktardığını söylüyor ama öyle işte…

2. Zülfü Livaneli’nin, –yok, Maya’nın:)- Ahmet Midhat Efendi’nin 21.yyıl versiyonu gibi, handiyse her konu hakkında bilgi aktardığı satırlardan ilginç şeyler öğrensem de yorulduğumu belirtmeliyim. Günümüzün insanlarının dünyasındaki hemen her şey bu kitapta..

EK (31.07.2013):

Kahramanların gerçekliği için Livaneli’ye kulak vermekte yarar var: Zülfü Livaneli İle Bir Gün


48 Yorum “serenad (zülfü livaneli)”

  • Livaneli’den Edebi ‘Serenad’ « irfanyurdu dedi:

    [...] de internette bu kitapla ilgili araştırmalar yaptım ve ilginç bilgilere ulaştım. Örneğin Elif’in Günlüğü isimli blogda, yazar takıldığı iki nokta olduğunu yazmış. Birine yukarıda değindim zaten: [...]

  • asligibisiyok dedi:

    şu aralar soluksuz okuyorum, bakalım profesörün hikayesi neymiş…

  • elifin günlüğü dedi:

    Serenad’ı şu aralar soluksuz okuyan çok kişi olmalı ki benim bloguma en çok, “Maya Duran kim?”, “Maximilian Wagner kim?” türü sorularla geliniyor.:)

  • seranade für nadia dedi:

    maximilian wagner ve nadia cok etkılendıgım ıkı asık.maya duran kimdir gercek bi kahramanmıdır ? struma; içinde 773 kişiye mezar olan gemi.Akıl alır gibi degil nasıl acımamıslar o masum insanlara nasıl yapmıslar böyle bir cehalet akıl almıyor doğrusu… insanlık faciası

  • Ufuk SARIKAYA dedi:

    Roman harika. Nefes alamadım okurken.Bence bu ahengi tek birşey bozmuş, o da eserin sonunda Maya’nın Azrail ile konuşması. Küller denizde kaybolunca roman bitmeliydi. Acizane yorumlarımdır,

  • Çiğdem Ocaktan dedi:

    Akıcı anlatımıyla soluksuz okuduğum muhteşem bir eser.Tarihte yaşananlar,Mavi Alay,Struma,Max ve Nadia’nın hikayesi o kadar etkileyici ki..

  • çiçek dedi:

    uzun süredi bir kitap bu şekilde beni hapsetmemişti. sanki her şeyi yaşadım. çok etkileyici, sürükleyici… benim merak ettiğim nokta Maya duran gerçek mi?? mimesis adlı kitap gerçek ve bunun çevirisi var mı??

  • seda çolak dedi:

    ben bu kitabı okumadım bir film gibi izledim resmen o kadar güzel anlatımı var ki inanılmaz sürükleyici..Kitap beni çok etkiledi.Benim de herkes gibi sorularım war max gerçekten yaşayan birimi strumayı araştırdım gerçek lütfen bu soruma cevap verin….

  • hatice dedi:

    Okudum harika ,eline ,gönlüne,yüreğine sağlık Livaneli,harika bir kitap bir tarih sayfasını daha araladık sayende,inşallah ermeni soykırımını onaylayan Fransa da da okunuyordur kitabın…

  • berna dedi:

    kitabı 1 gün bile sayılamayacak kadar kısa bir sürede tabiri caizse bir solukta okudum.. harika bir kitap eline sağlık Livaneli.. Biraz araştırma yaptım STRUMA gerçek fakat WAGNER ve NADİA hayali karakterler..( Livaneli röportajında söylemiş)

  • reşat dedi:

    harika bir kitap gercekten okudum acı gercekleri ve gecmisi anlatan süper bir eser yüregine saglık livaneli

  • Canan dedi:

    Gerçekten Çok güzel bir kitap okumayanlar okusun ben de Livaneli’ye Teşekkür ederim.Mükemmel bir kitap yazmas struma gercek olması benı cok etkıledı.Bu kıtabın fılmı cekılmesını cok ıstıyorum..

  • kübra dedi:

    Bence de çok güzel bir hikaye okurken sanki içindeymiş gibi hissettim. Okumayanlar bence şimdiden okumaya başlasın ..

  • yıldız dedi:

    çok güzel bir kitaptı 2 gün içinde bitirdim elimden bir türlü bırakamadım artvinliyim zülfü livaneli ye beni bu kadar mtlu ettiği için çok teşekkür ediyorum

  • müzeyyen dedi:

    Kitabı biraz önce bitirdim okunmaya değer bir kitap tarihimizin ücra köşelerinde kalmış olayları gün yüzüne çıkaran zülfü livaneli ye çok teşekkür ediyorum

  • arzu dedi:

    39 yıllık hayatımda okuduğum en güzel kitap.ve ne mutlu bana ki nadia ve max ın yaşadığı bu büyük aşkı iki yıldır ben yaşıyorum.teşekkürler livaneli

  • hatice dedi:

    Herkesin okumasını tavsiye ederim.Zaten Livane
    linin kitapları çok güzel ve akıcı.Tarihimiz hakkında bilgi verdiği için Livaneliye çok teşekkür ederim.Kitapların devamını bekliyorum.

  • meriç dedi:

    insanlığın okuyunca birkez daha utanması gereken bir kitap…biz insanoğlu nasıl bir canavarız?

  • veysi dedi:

    max ve nadia nın hikayesini kısaca bi yazarmısınız Lütfen Çok acil lazım … Şimdiden tşk ederim .

  • sonnur dedi:

    birçok edebi eser okudum,okuduğum birçok eser hakkında araştırma yaptım fakat;Serenad’ı okuyunca hiçbir şey blmediğimi anladım.Elimden bırakamadım,bir solukta okunacak bir eser tarihi öğretiyor insana Livaneli Struma Gemisi,Mavi Alay,hitler-Yahudi olayı hakkında araştırma yapmamı sağladı.Tebrik ve teşekkürlerimi iletiyorum…

  • ferah.akpinar dedi:

    Livaneli’nin başka kitaplarınıda okudum ama “serenad”hayatın gerçeklerini bu kadar akıcı ve girift biçimde anlatan mükemmel bir kitap.Ayrıca yakın tarihin karanlık noktalarını aydınlatan,sorgulanması gereken bir gerçek.teşekkürler sayın LİVANELİ!…

  • ümran altay dedi:

    o kadar çok şey öğrendim ki…çok akıcı,akılda kalıcı ve üzerine inanılmaz düşündüren bir kitap.Livaneli birçok şeyi öğrenmemi sağladı.Hayatımda okuduğum en iyi kitaplardan birisi diyebilirim.

  • Kıymet dedi:

    serenad romanını bir öğretmen kardeşimizin tavsiyesi üzerine okudum ve beni çok etkiledi bu romanın yazarı zülfü livaneliye çok teşekkür ederim
    birde değerli öğretmenime saygılarımla

  • serap sakarya dedi:

    uzun süredir böyle bir eser okumamıştım çok keyifliydi soluksuz okudum, sonra max sı,nadiayı mayayı ve yahudi olaylarını inceledim kitap severlere tavsiye ederim

  • Bahar dedi:

    okuduktan sonra ağladığım tek kitap diyebilirim … Ellerine sağlık Livanle cok güzel bi kitap …

  • asya dedi:

    son zamanlarda okudugum en guzel kitap,o kadar akici ki nasil bittigini anlamiyorsunuz bile.kim bilir ogrenince sasiracagimiz daha ne olaylar var bu kitapta oldugu gibi, emegine,yuregine saglik livaneli…

  • nergis dedi:

    ayda 4-5 kitap okuyan biri olrak,ilk defa hıçkırıklarla ağlayarak okudum.müthiş bir gerçek tarihi roman.STRUMA faciasını az-çok biliyordum ama uluslararası cinayet olduğunu okuyunca anladım.Ülkemize çok şey kazandıran hiçbir karşılık beklemeden hizmet eden Prof-filozoflara binlerce Teşekkürler .bize kazandırdığnız eserlerinizle ilim-bilimnizle TARİHİMİZİN ve kalbimizde derin saygı bıraktınız.ZÜLFÜ LİVANELİ’YE TEŞEKKÜRLE…..

  • mustafa kurtulan dedi:

    serenad’ı öğretmen olan eşimin tavsiyesi ile soluksuz bir biçimde okudum.anlatılanlar o kadar çarpıcı ve güncel ki çok etkilendim. bir okur/kitap okuyucusu olarak okuduğum kitaplar arasında en iyileri arasında diyebilirim.struma, max,nadia, maya,mari,mavi alay hepsi çok etkileyici, sarsıldım. Livaneli’nin emeğine,yüreğine sağlık.herkese tavsiye ediyorum.5 temmuz 2012

  • Keriman FAYRAP dedi:

    serenad muhteşemdi sanki kitabı okurken ben de içindeymişim gibi yaşadım. soluksuz bitirdim. emeği geçen herkese sonsuz teşekkürler.

  • elif dedi:

    Son bölümde ben azrailim diyen Black Sea Motel’de çalışan adamı anlamadım :))
    Ama gerçekten insanın tarihe ilgi duymasına sebep olan bir kitap.
    HARİKA

  • büşra dedi:

    harika bir kıtap,cok sey öğrendim..ama kitaptan aklıma takılan cok ufak bı ayrıntı var ve zülfü livaneli beyin kendısıne sormak istıyorum bunu..nasıl ulaşabılırm acaba ona,mümkün müdür ulaşabılmem ??

  • fatoş dedi:

    çok kısa bir sürede okudum kitabı ve hala etkisindeyim. şahane ötesi bir roman.Sayın Zülfü Livaneli ellerinize sağlık. Bu kitabın filmi mutlaka çekilmeli ve herkes izlemeli.

  • serenad dedi:

    süper.

  • begüm dedi:

    Türk romanının gelebileceği son nokta! Kitabın tesiri hala üzerimde. Büyüh Üstâdımın yüreğine,emeğine,kalemine sağlık.. çok yaşa sen Livaneli.. senin gibi aydınları mumla arar olduk !

  • sultan dedi:

    28 yaşındayım bu güne kadar çok kitap okudum ama beni en etkileyen ve acaba bizimde bir hikayemiz varmıdır acaba diye heyecanlandırdı serenad…teşekkürler maya.teşekkürler max.teşekkürler kerem.teşekkürler zülfü livaneli teşekkürler….

  • çiğdem dedi:

    ilk defa bir kitabı bitirip bilgisayar başına oturuyorum. Sanıyorum birçok okur gibi ben de bütün bunlar gerçek olmalı düşüncesine kapıldım, araştırdım. Katliamlar dışında her şey yalanmış(!)Zaten yaşananlar yazıya geçince anlamsızlaşmaz mı hep. Belki Nadia ve Max aşkı Livaneli hayali; ama o gemide, o toplama kamplarında, o alayda yaşanan aşklar bilmesek de gerçekti. Gözyaşlarımı onlara(yazılmamış, yaşanmış aşklara)gönderiyorum.

  • Gul dedi:

    Arkadaşımın tavsiyesi üzerine okudum. Bugüne kadar okuduğum en güzel kitapçı. nadia ve max beni çok etkiledi. Struma da yaşananlara insanlığın bu acımasızlığına inanmak istemiyorum. Ve bencede kesinlikle filmi çekilmeli.

  • kübra dedi:

    Ben de yeni okumaya başladım.Gerçekten de güzel bir kitaba benziyor

  • Ayse dedi:

    Sayın zulfu lıvanelıne bınlerce tesekkurlerımı sunuyorum ılk kez bır kıtabı aglayarak duygu dolu okudum nadıa max askı cok etkıledı ve ınsanların seytanı ısteklerı yuzunden onca masum ınsanlara yasattıkları zorluklar kotu anılar ne kadar acı ne kadar zalımce :( bu kıtabın etkısı halen uzerımde emegı gecen herkeze cok tsk ederım…

  • hazan dedi:

    gecenin dördüne kadar bu kitabı okuyup bitireceğim aklıma gelmezdi.
    fakat kitapta Nadia için döktüğüm gözyaşlarını atalarımızı anlatan başka yapıtlarda atalarımız için dökebilmek isterim. bizde serenad gibi bestelere konu olmasa dainsanlığın zulmüne uğramış acılı aşklar elbette var

  • seyıme gundogdu dedi:

    cok begendım x)))

  • emine akalın dedi:

    sosyolojiyi boylesıne yaşamak!Bi harikaydı…

  • gulsemin kaynarca dedi:

    slm bende seranad i soluksuz 3 gecede okudum sanki olanlari yasadim herkese okumalarini tavsiye ediyorum super bir kitap zulfu livaneliye maya durana tsk ediyorum bu guzel gercek yasam hikayesini bizlere sunduklari icin

  • HANDE dedi:

    yeryüzünün en güzel duygusu aşk…vurulup kırılmak için yaradılmış olmalı…gözlerimi kapatıp wagneri düşünüyorum…ben keremi ben mecnunu ben nadıa yı kaybedeli henüz 50 gün oldu…bir ömür serenadım çağatay a…

  • Esra dedi:

    kitabı okurken bazı sayfalarda canım o kadar yandı ki kitabı kapattım, hıçkıra hıçkıra ağladım, bu kitabı bitirenler nası okuyup bitirmiş diye düşündüm, kitabı biraz önce bitirdim ve hemen bilgisayarı açıp serenade für nadiayı dinlemek istedim. ama karakterler gerçek değilmiş ne yazık ki. gerçekten çok güzel bir kitap. okuduğum en güzel kitap..

  • Sabire dedi:

    Harika bir kitap hala etkisindeyim. Hayata daha farklı bakmamı sağladı.Teşekkürler Zülfü LİVANELİ

  • neslihan dedi:

    Zülfü Livaneli ye çok teşekkürlerimi sunuyorum.Emeğine sağlık gerçekten çok güzel bir kitap tesadüfen almıştım bu kitabı iyiki de almışım.

  • mehmet hayri dedi:

    zülvi Livaneli serenad eseri insanı büyüleyici insanı içine çeken bir eser bu eseri okuyan kişi elbet kitabın büyüleyici ve akıcı sözlerine kapılır

Yorum